Miejscowości

Wiadomości

sobota, 02 listopad 2013 14:57

Dobra Szlachecka

Napisał 
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Dobra jest miejscowością położoną nad Sanem, na zachodnim obrzeżu Gór Sanocko-Turzańskich. Otaczają ją od wschodu Dobra Góra (400 m n.p.m.), Magura (506 m n.p.m.) i Na Wysokim (586 m n.p.m.), zaś od południa góra Kapor (463 m n.p.m.) i wzgórze Zarzeczki (469 m n.p.m.).

Archeolodzy odnaleźli na terenie wsi toporek kamienny z końca neolitu oraz fragmenty wczesnośredniowiecznej ceramiki z X-XI wieku.

W czasach książąt ruskich istniała na jej obszarze osada puszczańska. Król Władysław Jagiełło w dniu 28 czerwca 1402 roku podarował braciom stryjecznym, Jurowi, Zanowi, Dymitrowi i służkom królewskim z Ulucza ziemię zwaną "Dobre Pole" wraz z dochodami, rolami, czynszami, polowaniem i barciami. Obdarowani w zamian byli zobowiązani do udziału w wyprawach wojennych z trzema łucznikami i do służby dla zamku w Sanoku na trzech koniach.

Dobrą lokowano na prawie ruskim. W 1446 roku odnotowano, że starosta oskarżył służków z Dobrej - Truchana i Josypa o niewypełnianie swoich obowiązków w postaci przywożenia listów według dokumentu królewskiego i niebrania udziału w wyprawie wojennej. W 1564 roku król Zygmunt August wprowadził nowe obowiązki, jakie powinni wypełniać dziedzice wsi. M.in. zostali zobowiązani do oddawania na wyprawę wojenną pięciu dobrze uzbrojonych konnych. W 1565 roku założyciele Dobrej otrzymali tytuły szlacheckie, a sejm mieszkańców osady zwolnił od płacenia czynszu i nakazał im dostarczać w czasie wojny czterech jezdnych. W tym czasie wieś podzielono na Dobrą Szlachecką i Dobrą Rustykalną.

W XV wieku istniał w miejscowości młyn i kuźnia. W XVII wieku wieś należała do szlachty zagrodowej Dobrzańskich herbu Sas. W 1772 roku nabył ją Piotr Starzyński. W 1828 roku należała do Kaliksta Dobrzańskiego i Teodora Tergonde. W II połowie XIX wieku właścicielami wsi byli Ernestyna Hryniowska, Leib Langsam i Maria Cieszanowska. W 1890 roku należała nadal do Marii Cieszanowskiej oraz do Stanisława i Stefana Raczyńskich, a także do spadkobierców Izabeli Dobrzańskiej. W latach 30 XX wieku tutejszy młyn był własnością rodziny Dziurdziewiczów. Na terenie wsi wyrabiano "komięgi" służące do spławiania soli z Tyrawy Solnej do Przemyśla. Przed wybuchem II wojny światowej mieszkało tutaj około 2000 osób, w tym 450 rodzin ukraińskich, 40 polskich i 11 żydowskich. W tym czasie Dobra miała 11 przysiółków. Po 1945 roku w wyniku wysiedleń pozostało 10 rodzin, których liczba wzrosła później do około 80.

O parafii prawosławnej po raz pierwszy wspomina się w 1433 roku. Podaje się wtedy także nazwisko proboszcza, którym był ks. Paszko. W 1507 roku również odnotowano istnienie parafii prawosławnej. Obecna cerkiew pod wezwaniem św. Mikołaja z 1879 roku służyła jako kościół rzymskokatolicki od 1946 roku. Dzwonnicą była XVII-wieczna cerkiew wieżowa (bramna) z dzwonami z 1625 roku i 1924 roku oraz kaplicą na piętrze. Dzisiaj jest to filia Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku. Niedaleko znajduje się murowana plebania greckokatolicka z XIX wieku z wysokim dachem czterospadowym. Po wojnie używano jej jako sklepu do lat 80 XX wieku. Teraz stoi opuszczona.

W Dobrej znajduje się kościół rzymskokatolicki pod wezwaniem Podwyższenia Krzyża Świętego i dużo murowanych kapliczek z XIX wieku. Jedna z nich, kapliczka nagrobna Krajnika jest usytuowana na starym cmentarzu. Przez Dobrą przechodzili pątnicy zmierzający do Kalwarii Pacławskiej. W górnej części miejscowości znajduje się osuwisko z jeziorkiem osuwiskowym o nazwie "Morskie Oko". Przez Dobrą prowadzi niebieski "Szlak Ikon", a wokół wsi można zobaczyć bunkry - betonowe schrony bojowe na Linii Mołotowa zbudowane w latach 1940-1941. W okolicy znajdowały się złoża ropy naftowej i naturalne wycieki solonej wody, której używano po raz ostatni do celów spożywczych w latach 40 XX wieku. Z kolei w miejscu zwanym "Ropa" pozyskiwano olej skalny, który wykorzystywano w celach gospodarczych do impregnacji drewna. Z Dobrej można udać się w kierunku Krecowej i Woli Krecowskiej.

Anna Twardy www.wbieszczadach.net Bieszczadzki Portal Turystyczny

Opis na podstawie następujących książek:

Kryciński S., Pogórze Przemyskie. Słownik krajoznawczo-historyczny, Warszawa 1992,

Skowroński M., Skowrońska-Wydrzyńska A., Góry Sanockie. Przewodnik i słownik historyczny, Sanok 2005,

Skowroński M., Skowrońska-Wydrzyńska A., Dmitrzak-Skowrońska I., Sanok i okolice. Przewodnik i słownik historyczny, Sanok 2009.

Jak dojechać

 Baza Noclegowa

Szlaki turystyczne

Trasy Rowerowe

Ciekawe miejsca

Zabytki

 Cerkwie, Kościoły i Cmentarze

Informator

Czytany 16972 razy Ostatnio zmieniany piątek, 27 grudzień 2013 14:15
piotr

Przewodnik górski beskidzki ( nr leg. 469/07), przewodnik Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Odznaczony medalem "ZASŁUŻONY DLA TURYSTYKI" przez Ministra Sportu i Turystyki w 2009r. Wiceprezes Okręgu Bieszczadzkiego Ligi Ochrony Przyrody i członek zarządu Stowarzyszenia Przewodników Turystycznych "Karpaty". Koordynator regionalny punktu konsultacyjnego Porozumienia Karpackiego "Karpaty Naszym Domem" na obszarze województwa podkarpackiego.

Strona: www.przewodnik-bieszczady.pl
Więcej w tej kategorii: « Jaćmierz Dębna »
Pogoda Cisna z serwisu

Najbliższe wydarzenia

Brak wydarzeń

Facebook

Nasz kanał YouTube

Artykuły

Atrakcje w Bieszczadach

Ciekawe miejsca w Bieszczadach

Cerkwie, koscioły i cmentarze w Bieszczadach

Szlaki turystyczne w Bieszczadach

Szlaki rowerowe w Bieszczadach

Trasy samochodowe w Bieszczadach

Zabytki w Bieszczadach

Fauna bieszczadów

Flora bieszczadów

Ciekawostki

Ciekawi ludzie w Bieszczadach

 

Kontakt

Bieszczadzki Portal Turystyczny wbieszczadach.net Redaktor Naczelny Piotr Kutiak 663 740 066
 Potrzebujesz reklamy? ZADZWOŃ502 920 384