Miejscowości

Wiadomości

sobota, 02 listopad 2013 14:50

Strachocina

Napisał 
Oceń ten artykuł
(1 Głos)

Strachocina jest dużą miejscowością położoną na pogórzu Dynowskim w dolinie potoku Rusawa. Od północy sąsiaduje ze wzniesieniami Widacza (422 m n.p.m.), Kopca (380 m n.p.m.), Krzemienicy(ponad 390 m n.p.m.) i Kociego Zamku (353 m n.p.m.), od południa z pasmem Szczodre (472 m n.p.m.) z Kiszkową Górą (ponad 400 m n.p.m.).

Na obszarze Strachociny znaleziono kamienny toporek z końca neolitu i czekan z epoki brązu.

Przywilej lokacyjny otrzymała 10 maja 1369 roku, kiedy to król Kazimierz Wielki pozwolił braciom Piotrowi i Grzegorzowi z Kunowy na założenie wsi o nazwie Szvanczycze nad potokiem Russzawa. Otrzymali oni sołectwo z 3 łanów ziemi, łanu na wypas bydła tzw. "skotnicę", karczmę, młyn wodny i stawy. W zamian zobowiązali się uczestniczyć w wyprawach wojennych z dwoma kopiami, jednym pancerzem, oszczepem, kuszą i koniem o wartości 4 grzywien.

Nazwa "Szvanczycze" nawiązywała do wcześniejszej nazwy wsi "Świącice" lub "Święcice". W pobliżu kościoła wspomniano o niewielkim potoku o nazwie "Swoczyca" w 1390 roku lub "Swoszica" w 1602 roku, który zniknął po przeprowadzeniu regulacji hydrologicznej. Możliwe, że pochodzenie nazwy jest związane z jakimś świętym miejscem z czasów przedchrześcijańskich. Jego umiejscowienie wiąże się ze wzniesieniem "Bobolówka", które dawniej otaczały bagna. Współczesna nazwa wsi pochodzi od imienia dzierżawcy tutejszego sołectwa, Strachoty.

Jedna z legend głosi, że na Rusawach, czyli łąkach i polach istniało kiedyś miasto, które zapadło się pod ziemię.

Strachocina była wsią królewską, która podlegała starostwu sanockiemu. Lokowano ją na prawie niemieckim. Mieszkańcy byli zobowiązani do naprawy wałów obronnych, które otaczały zamek w Sanoku.

Jako sołtysów i dzierżawców wymienia się braci z Kunowy, Fryderyka Jaćmirskiego, Klocha Kornicza, Piotra Smolickiego, Mateusza i Jana ze Wzdowa, Jana Bobolę i jego spadkobierców. Właścicielami miejscowości byli m.in. Wincenty Morze, Wiktoria Giebułtowska, a pod koniec XIX wieku i w I połowie XX wieku Dydyńscy, do których majątek należał do lat 40 XX wieku.

O dworze w Strachocinie wspomina się po raz pierwszy w 1442 roku. W okresie dwudziestolecia międzywojennego istniał tutaj dwór modrzewiowy. Budynek umiejscowiony pośród XIX-wiecznego parku na wzniesieniu "Bobolówka" przetrwał do lat 40 XX wieku. We wsi istniał też folwark, a na początku XVI wieku pojawiła się wzmianka o karczmie z browarem, która należała do sołectwa.

Strachociny nie ominął najazd Tatarów z 1624 roku. Wieś została zniszczona i złupiona, spłonął kościół i plebania, a wraz z nią proboszcz Adam Maystroga. Z tym wydarzeniem łączy się nazwa topograficzna obszaru w miejscowości - "Tatarska Mogiła", na której w czasie eksploatacji gliny w polowej cegielni utworzonej na potrzeby budowy nowego kościoła na początku XX wieku znaleziono kilka monet, część zbroi i szablę.

Drewniany kościół pod wezwaniem św. Katarzyny otrzymał uposażenie od Fryderyka z Jaćmierza w dniu 13 grudnia 1390 roku. Nową świątynię wybudowano w 1756 roku. Współczesny kościół powstał według projektu Wilhelma Szomka w 1903 roku. Wewnątrz zachowało się uposażenie ze starej świątyni.

W 1983 roku powstał w Strachocinie klasztor Zgromadzenia Sióstr Franciszkanek Rycerstwa Niepokalanej. Budynek klasztorny wzniesiono w latach 1988-1989. W budynku należącym do klasztoru otwarto w 1994 roku Ośrodek Zdrowia.

Ważną postacią dla tej miejscowości jest św. Andrzej Bobola, który pochodził ze Strachociny. W 1611 roku wstąpił do Towarzystwa Jezusowego. Nawracał prawosławnych na wiarę katolicką na kresach wschodnich. W czasie pobytu w Peredylu został pojmany przez Kozaków i zamordowany przez nich na rynku w Janowie Poleskim. Andrzeja Bobolę beatyfikowano w 1853 roku, a kanonizowano w dniu 17 kwietnia 1938 roku. Obecnie kult świętego odrodził się i przyciąga wielu pielgrzymów.

W miejscowości od II połowy XIX wieku, posługując się prymitywnymi metodami, szukano złóż ropy naftowej. Kopano głębokie studzienki. W 1895 roku zainteresował się tym Mac Gurvey. W 1928 roku dokonano pierwszego odwiertu gazu ziemnego "Polim-1". W latach 30 XX wieku Towarzystwo Naftowe "Galicja" w Grabownicy wykupiło na okres 25 lat tereny gazonośne należące do Strachociny. Kopalnia Strachocina została w latach 80 XX wieku przekształcona w podziemny zbiornik gazu importowanego w Rosji.

We wsi ocalało kilka kapliczek, figur przydrożnych i krzyży. Najstarsze z nich pochodzą z połowy XIX wieku. W kopalnianym lesie znajduje się krzyż i kamień z tablicą, na której widnieje napis: Zmarłym w epidemii cholery w latach 1837 i 1873. Strachocina 2007. Na cmentarzu parafialnym postawiono pomnik poświęcony Stefanowi Piotrowskiemu zmarłemu w 1757 roku, a na górze Kiszkowej ustawiono krzyż na pamiątkę zjazdu rodziny Piotrowskich. Na cmentarzu ocalało kilka nagrobków właścicieli ziemskich z XIX wieku.

Ze Strachociny warto wybrać się na wędrówkę na górę Kiszkową i Szczodre.

Anna Twardy www.wbieszczadach.net Bieszczadzki Portal Turystyczny

Opis na podstawie następujących książek:

Skowroński M., Skowrońska-Wydrzyńska A., Góry Sanockie. Przewodnik i słownik historyczny, Sanok 2005,

Skowroński M., Skowrońska-Wydrzyńska A., Dmitrzak-Skowrońska I., Sanok i okolice. Przewodnik i słownik historyczny, Sanok 2009.

 

 

Jak dojechać

 

 Baza Noclegowa

 

Szlaki turystyczne

 

Trasy Rowerowe

 

Ciekawe miejsca

 

Zabytki

 

 Cerkwie, Kościoły i Cmentarze

 

Informator

 

Czytany 16840 razy Ostatnio zmieniany sobota, 02 listopad 2013 15:31
piotr

Przewodnik górski beskidzki ( nr leg. 469/07), przewodnik Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Odznaczony medalem "ZASŁUŻONY DLA TURYSTYKI" przez Ministra Sportu i Turystyki w 2009r. Wiceprezes Okręgu Bieszczadzkiego Ligi Ochrony Przyrody i członek zarządu Stowarzyszenia Przewodników Turystycznych "Karpaty". Koordynator regionalny punktu konsultacyjnego Porozumienia Karpackiego "Karpaty Naszym Domem" na obszarze województwa podkarpackiego.

Strona: www.przewodnik-bieszczady.pl
Więcej w tej kategorii: « Odrzechowa Zarszyn »
Pogoda Cisna z serwisu

Najbliższe wydarzenia

Brak wydarzeń

Facebook

Nasz kanał YouTube

Artykuły

Atrakcje w Bieszczadach

Ciekawe miejsca w Bieszczadach

Cerkwie, koscioły i cmentarze w Bieszczadach

Szlaki turystyczne w Bieszczadach

Szlaki rowerowe w Bieszczadach

Trasy samochodowe w Bieszczadach

Zabytki w Bieszczadach

Fauna bieszczadów

Flora bieszczadów

Ciekawostki

Ciekawi ludzie w Bieszczadach

 

Kontakt

Bieszczadzki Portal Turystyczny wbieszczadach.net Redaktor Naczelny Piotr Kutiak 663 740 066
 Potrzebujesz reklamy? ZADZWOŃ502 920 384